Tekstadventures spelen
Tekstadventures nemen over het algemeen weinig geheugen, opslag en rekenkracht in beslag. Ze kunnen dus op elk systeem worden gespeeld dat een toetsenbord heeft of kan nabootsen: desktopcomputers, laptops, tablets en telefoons.
Soms zijn tekstadventures geschreven voor een systeem waar je al over beschikt en dan is hopelijk de handleiding voldoende. Daar tekstadventures al zo'n 50 jaar worden gemaakt en gespeeld, zul je vaak eerst naar een subsysteem op zoek moeten gaan dat het adventure ondersteunt.
Vaak betekent dat, dat je een reeds vergaan systeem moet emuleren. In een enkel geval kun je een adventure op een virtuele machine spelen; met name de Z-machine is al zo'n 40 jaar enorm populair om (met name Engelstalige) spellen naar te compileren en voor elk modern systeem is wel zo'n Z-machine te vinden.
Ook zie je steeds meer dat tekstadventures in een webbrowser zijn te spelen.
- Nederlandse spellen
- Oude spellen, vergane systemen
- Oude spellen opnieuw gepubliceerd
- Nieuwe gemeenschap van programmeurs en spelers
- Engelstalige spellen
- Links
Nederlandse tekstadventures
Als je de klassieke spelsoort (opnieuw) wil beleven, dan kun je:
- eerst kijken op mijn lijst met Nederlandstalige tekstadventures welke spellen überhaupt bestaan;
- vervolgens in de kolom Systemen opzoeken wat je nodig hebt om zo'n spel te spelen;
- en tenslotte het spel op het internet zoeken als je eenmaal de naam van het spel en van de makers weet.
Ik host zelf geen spellen. Soms plaats ik een link. Deze site is voornamelijk een archief van informatie over spellen.
Emulators van oude computers
Voor oude spelcomputers zijn er emulators. Dit zijn programma's die een bepaalde computer op een andere computer nabootsen.
Het zou te ver gaan om uit te leggen waar je deze emulators kunt vinden en hoe je ze gebruikt; er zijn immers duizende verschillende combinaties van systemen.
Systemen in de lijst die waarschijnlijk een emulator vereisen (tenzij je er nog een thuis hebt staan), zijn onder andere: Atari (verschillende modellen), Commodore PET, Commodore 16, 64 en 128 (C16, C64, C128), MS-DOS, MSX, Philips P2000, VIC-20 en ZX Spectrum.
Staat er Z-code in de lijst, dan heb je een virtuele PC van het type Z-machine nodig. Daar zijn er gelukkig minder van, maar ook in dat geval raad ik je aan een zoekmachine te gebruiken.
Mocht je nog van die oude spellen op oude media hebben, maar niet meer de bijbehorende computer, dan is het wellicht nog steeds mogelijk die spellen met een emulator te spelen. Hoe je zo'n spel overzet is echter een lang verhaal. Je zult dat zelf moeten uitzoeken, de uitleg daarvan valt niet binnen het bestek van deze website.
Door amateurs geschreven spellen worden vaak gemaakt in op hen gerichte programma's zoals Inform, TADS of Quest. Voor hypertekstspellen (waarbij de keuzes die de spelers kunnen maken in de vorm van links of menu's aan hen worden gepresenteerd) zijn er andere werktuigen, te veel om op te noemen. Voor de resulterende spellen is dan weer aparte software nodig, zoals de eerder genoemde Z-machine-interpreters.
Abandonware
Soms zorgen fabrikanten ervoor dat je hun oudste spellen gratis kunt spelen. Dit kunnen ze doen, omdat ze beseffen dat die spellen toch geen geld meer op zullen brengen, of omdat ze de goede naam van die spellen nog een keer willen gebruiken om een nieuw spel te adverteren.
Zo hebben Activision (de koper van Infocom) de Zork-trilogie en Douglas Adams "The Hitch-Hiker's Guide to the Galaxy" opnieuw uitgebracht om zo reclame te maken voor hun nieuwere spellen. Scott Adams daarentegen heeft zijn oude spellen (bijvoorbeeld Pirate's Cove en Adventureland) vrij beschikbaar gemaakt zodat nieuwe spelers er kennis mee kunnen maken en oude spelers herinneringen op kunnen halen.
Software die fabrikanten op die manier opnieuw, maar dan gratis verkrijgbaar, uitbrengen, heet abandonware.
Online gemeenschap
Interactive Fiction is de naam die het legendarische softwarehuis Infocom ooit aan hun spellen meegaf.
Daar zit een marketingachtig verhaaltje achter: Interactive Fiction klinkt heel wat serieuzer en volwassener dan 'game' of 'spelletje'. Infocom had blijkbaar al vroeg door dat tekstadventures, alhoewel geschikt voor alle leeftijden, een van de weinige (vroege) spelsoorten was die ook volwassenen aansprak.
Halverwege de jaren negentig ontstond er een gemeenschap van zowel makers als spelers van tekstadventures die zich vooral in twee nieuwsgroepen op Usenet ophield: rec.arts.int-fiction voor de makers en rec.games.int-fiction voor de spelers. Merk op dat dat 'arts' niet voor niets in de naam van makersnieuwsgroep staat: daar werd gevonden dat tekstadventures wel degelijk een kunstvorm zijn.
De nuttigste informatie die je over het hedendaagse tekstadventure kon krijgen, was lange tijd te vinden in deze nieuwsgroepen. Met de teloorgang van Usenet verhuisde en fragmenteerde de discussie, aldus Nick Montfort en Emily Short in hun artikel "Interactive Fiction Communities: From Preservation through Promotion and Beyond" (2012).
Zij beschrijven daarin onder andere hoe het Intfiction Forum de rol van de Usenet-groepen begon aan te vullen.
Engelstalige spellen
Onder het kopje Abandonware hadden we al Engelstalige spellen genoemd. Met de nieuw ontstane tekstadventuregemeenschap zijn er natuurlijk ook een heleboel nieuwe adventures uitgekomen. De beste plaats om naar die nieuwe spellen te zoeken is het IF Archive.
Het IF Archive is een website waar zonder overdrijven honderden (vaak kwalitatief hoogwaardige) tekstadventures op staan.
Er zit echter een maar aan alle spellen die je daar vandaan kunt halen, en die maar gaat ver terug in de tijd: je moet per spel een extra programma downloaden om het te kunnen spelen. Dit programma heet een virtual machine (VM), en lijkt een beetje op een emulator, omdat een VM ook een computer nadoet. Het verschil met een emulator is dat deze een systeem nadoet dat over het algemeen ooit in hardware is uitgevoerd (denk aan PC's, Macintoshes, Commodore 64's), terwijl een VM dat (aanvankelijk) niet is (denk aan de Java-VM, of aan de Z-code-VM voor Infocom-adventures).
Deze virtuele machines voor tekstadventures zijn ooit door Infocom in het leven geroepen in een tijd dat ze spellen voor een tiental verschillende computers moesten schrijven. Tegenwoordig zijn ze om twee redenen praktisch: ten eerste hoeft de programmeur alleen maar voor de VM te programmeren, en ten tweede werken de spellen automatisch op elk systeem waarvoor een interpreter voor dat VM bestaat. Zo kun je spellen niet alleen op Windows-pc's, maar ook op DOS, Mac, Linux, Android, IOS enzovoort spelen (en ook op nog zelden gebruikte systemen als Unix, Amiga, Atari, Acorn, Commodore 64, Psion, Newton en PalmPilot).
Ben je niet al te bekend met ftp, virtuele machines en handmatig installeren, dan heb je wellicht iets aan de
beginnersmap van het IF-archive. Lees daar eerst het bestand Beginner.txt en download vervolgens een van de pakketten die een VM en verscheidene spellen op je computer installeren en voor gebruik klaarmaken.
Links
Mocht je nu nog niet genoeg weten over tekstadventures, ga dan via de linkspagina op bezoek bij bijvoorbeeld verzamelsites, tijdschriften, etc.